Nauka

Naukowcy odkryli, że bakterie jelitowe mogą pośrednio utrudniać skuteczne dostarczanie nowoczesnych terapii do organizmu. Badanie pokazuje, że mikrobiom, serotonina i komórki odpornościowe w wątrobie tworzą mechanizm, który przechwytuje nośniki leków, zanim dotrą do celu. To może mieć ogromne znaczenie dla terapii genowych, leków mRNA i leczenia nowotworów.

Naukowcy pracują nad przezroczystym lakierem do paznokci, który może pozwolić wygodnie obsługiwać smartfony i tablety osobom z długim manicure. To nietypowe połączenie chemii kosmetycznej i nowoczesnej elektroniki, które może rozwiązać codzienny problem milionów użytkowniczek oraz użytkowników ekranów dotykowych.

Starzenie przez długi czas opisywano jak proces powolny, równomierny i niemal liniowy. Organizm miał po prostu stopniowo tracić sprawność, a kolejne objawy wieku miały pojawiać się w spokojnym, przewidywalnym rytmie. Najnowsze badanie opisane przez Stanford pokazuje jednak znacznie bardziej złożony obraz. Naukowcy śledzili przez całe dorosłe życie afrykańskie ryby z gatunku turkusowego killifisha i odkryli, że samo zachowanie zwierzęcia może bardzo wcześnie zdradzić, czy będzie ono żyło relatywnie długo, czy raczej krócej. Co więcej, starzenie nie wyglądało tam jak łagodne osuwanie się po równi pochyłej, lecz jak seria stosunkowo stabilnych etapów przerywanych krótkimi, gwałtownymi przejściami do kolejnych faz. Wyniki te opublikowano 12 marca 2026 roku, a samo badanie przeprowadzono we współpracy laboratoriów Anne Brunet i Karla Deisserotha na Stanfordzie.

Misja red5 firmy Liftero to jeden z najbardziej interesujących projektów technologicznych rozwijanych w ostatnim czasie w Polsce w obszarze dronów, ratownictwa oraz nowoczesnych systemów transportu powietrznego. Projekt ten budzi rosnące zainteresowanie zarówno w branży technologicznej, jak i w sektorze bezpieczeństwa publicznego, logistyki oraz medycyny ratunkowej. W dobie rosnącego znaczenia automatyzacji, sztucznej inteligencji oraz bezzałogowych statków powietrznych, inicjatywy takie jak misja red5 mogą odegrać kluczową rolę w rozwoju inteligentnych systemów reagowania kryzysowego, transportu medycznego oraz monitoringu infrastruktury. Misja red5 firmy Liftero nie jest jedynie projektem technologicznym, ale wizją stworzenia kompleksowego systemu wykorzystującego drony do zadań specjalnych, w tym transportu sprzętu medycznego, wsparcia służb ratunkowych, monitorowania terenu oraz realizacji misji specjalnych w trudno dostępnych miejscach. Projekt wpisuje się w globalny trend rozwoju technologii UAV (Unmanned Aerial Vehicles), które coraz częściej wykorzystywane są w ratownictwie, wojsku, logistyce oraz przemyśle.

Nowoczesna elektronika jest dziś wszędzie. Smartfony, telewizory czy laptopy wykorzystują wyświetlacze LCD, które umożliwiają wyświetlanie obrazu wysokiej jakości. Jednak nowe badanie naukowe pokazuje, że substancje chemiczne stosowane w tych ekranach mogą trafiać do środowiska naturalnego i gromadzić się w organizmach zwierząt morskich. Badanie opublikowane w czasopiśmie Environmental Science & Technology wykazało obecność związków chemicznych używanych w ekranach LCD w tkankach delfinów i morświnów. Co szczególnie niepokojące, naukowcy odkryli te substancje nawet w mózgach zwierząt. Oznacza to, że mogą one przekraczać barierę krew–mózg, która normalnie chroni układ nerwowy przed szkodliwymi związkami. Odkrycie to pokazuje, że odpady elektroniczne mogą mieć znacznie większy wpływ na środowisko, niż dotąd przypuszczano.

Budowany we Francji reaktor termojądrowy ITER ma udowodnić, że synteza jądrowa może stać się praktycznym źródłem energii. Jeśli eksperyment zakończy się sukcesem, światowa energetyka może przejść prawdziwą rewolucję.

Znasz to uczucie. Siedzisz spokojnie, oglądasz serial albo pracujesz przy komputerze i nagle… swędzenie. Oczywiście dokładnie w tym miejscu na plecach, do którego ledwo sięgasz. Zaczynasz się drapać, kombinujesz, wyginasz rękę pod dziwnym kątem, aż w końcu pojawia się ta chwila ulgi. I wtedy przestajesz. Ale czy kiedykolwiek zastanawiałeś się, kto właściwie decyduje, że „to już wystarczy”? Okazuje się, że nasz organizm ma wbudowany biologiczny hamulec, który mówi mózgowi, kiedy zakończyć drapanie. Najnowsze badania nad kanałem jonowym TRPV4 pokazują, że mechanizm świądu wcale nie jest tak prosty, jak się wydaje. To nie tylko sygnał „swędzi”, ale też subtelna gra między pobudzaniem a hamowaniem. A kiedy ten system zawodzi, drapanie może trwać zbyt długo i prowadzić do problemów, zwłaszcza u osób z przewlekłymi chorobami skóry. Choć brzmi to jak drobiazg z codziennego życia, odkrycie to może mieć ogromne znaczenie dla milionów ludzi zmagających się z uporczywym świądem. Bo czasem największe medyczne zagadki zaczynają się od czegoś tak zwyczajnego jak… drapanie pleców.

Nowy nanokompozyt krzemionkowy B-STING opracowany w Instytucie Fizyki Jądrowej PAN może samoczynnie wytwarzać substancje biobójcze w reakcji na obecność drobnoustrojów. Jest skuteczny wobec bakterii, grzybów i wirusów, a jednocześnie bezpieczny dla ludzkich komórek.

Chińscy inżynierowie zaprezentowali CHIEF1900, rekordowo mocny silnik hipergrawitacyjny, który ustanawia nowy światowy rekord i otwiera zupełnie nowe możliwości w badaniach materiałowych, infrastrukturze oraz technologii kosmicznej.

Polska Stacja Polarna Hornsund, jedna z najdalej wysuniętych na północ placówek badawczych, prowadzi nabór uczestników kolejnej wyprawy na Spitsbergen. Nie trzeba być naukowcem ani mieć doświadczenia w pracy w ekstremalnych warunkach. Poszukiwani są m.in. kucharze, informatycy i mechanicy.

Naukowcy Politechniki Krakowskiej i Polskiej Akademii Nauk opracowali żywice ceramiczne utwardzane światłem, odwzorowujące strukturę kości. Materiał może być wykorzystywany m.in. do szybkiego druku 3D indywidualnie dopasowanych endoprotez i implantów.

Chiński Instytut Badań Metali opracował przełomową metodę produkcji kondensatorów opartą na zaawansowanym procesie wyżarzania, która znacząco poprawia ich trwałość, stabilność i efektywność pracy. Rozwiązanie to może stać się jednym z najważniejszych osiągnięć w dziedzinie materiałoznawstwa elektronicznego ostatnich lat, torując drogę do tworzenia komponentów o parametrach dotychczas nieosiągalnych.